Marko Nikolić, Srbin najbolji strani pisac u Vijetnamu

       U Hanoju, glavnom gradu Vijetnama nedavno je dodeljena prestižna književna nagrada ′′Bui Xuan Phai” (Za ljubav prema Hanoju), koja se dodeljuje umetničkim delima o vijetnamskoj prestonici i životu u njoj. Dobitinik nagrade za 2020. godinu je Marko Nikolić, za njegov prvi roman na vijetnamskom jeziku “ Crkvena ulica”.

       Vijetnamci su oduševljeni i prijatno iznenađeni činjenicom da je o njihovom glavnom gradu pisao srpski profesor engleskog i francuskog jezika, koji je za samo šest meseci naučio da piše i govori vijentamskim jezikom. Primajući nagradu Marko Nikolić je rekao o sebi:

         “Ja sam Srbin iz Hanoja. Radim kao profesor engleskog i franucksog jezika. Rođen sam 1987. godine, Odrastao sam u Nišu, studirao u Beogradu i doktorirao na Univerzitetu Litva u Rigi. Odatle sam se pre pet godine presеlio u Vijetnam, gde sam našao sebi posao. Govorim srpski, engleski, francuski, ruski, ali i vijetnamski, koji sam naučio za šest meseci”.

       U svojoj prvoj vijetnamskoj knjizi ′′ Crkvena ulica” Nikolić opisuje život u Hanoju i svoje doživaljavanje Vijetnama. Kroz četrdeset poglavlja knjiga Hanoj se pojavio sa uličnim ćoškovima, uglovima, kafićima, prelepim parkovima i hramovima. Na više od 300 stranica knjiga Marko izražava bogatu sliku Vijetnama, razotkriva i dobre i loše karakteristike zemlje u kojoj živi. I svedoči:

        ′′ Ljubav je kao jesenji Hanoj: čekamo je zauvek i konačno kada dođe, još nismo uživali u divnim trenucima, uskoro će odleteti. Hanoj i ja se volimo. U njemu je duša Pariza i Vijetnama. “

     Marko Nikolić piše od svoje 14 godine, jer je rekao da je unutrašnja živa osoba i voli da razgovara sa ljudima. Na srpskom je objavio romane “Slepi Vanja” (2005) “Ezan” (2011)”.

       Kako kaže književnost u njegovom pogledu nije pokušaj da stekne neku strašnu vrednost, “već jednostavno da pomogne čoveku da uništi iluzije njegovog života. To je od iluzija koje narod zamajava. ′′

        Nikolić se obreo u Vijetnamu posle velikog putovanja po svetu. Obišao je mnogo zemalja, učio njihovu istoriju i fotografisao. Kada je došao u Hanoj da uči Vijetnamce francuski i engleski, sami Vijetnamci su ga kao stranca ohrabrili da sazna sve što se može o narodu, o državi i o jeziku.

        “Sve više stranaca radi u Vijetnamu i sve više uče vijetnamski jezik. Vijetnamski učimo na različite načine u zavisnosti od ličnosti i interesa. Ja učim čitajući, rečnik mi je uvek u ruci. Prva vijetnamska knjiga koju sam pročitao bila je ′′ Kafa sa Tonijem ′′, samo šest meseci nakon što sam 2015. godine krenuo u školu jezika. Trenutno u Hanoju imam malu biblioteku sa oko stotinu knjiga i svako jutro provedem nekoliko sati da čitam velike autore vijetnamske i međunarodne književnosti. Zahvaljujući knjigama i književnosti, vijetnamski je postao strast i velika ljubav u mom životu. Vijetnamci su mi pomogli da se uronim u kulturu ove zemlje”, otkriva nam pisac Marko Nikolić.

     U Vijetnamu, najviše u Sajgonu i Hanoju živi oko pedesetak Srba. Većina njih su zaposleni kao nastavnici stranih jezika. Srpsko-vijetnamski diplomatski odnosi zasnovani su davne 1957. godine, posle susreta dvojice predsednika Josipa Broza iz Jugoslavije i Ho Ši Mina iz Vijetnama. Poslednjih godina diplomatski odnosi su u prekidu, pa Srbiju u Vijetnamu predstavlja ambasador iz Ambasade Srbije u Indoneziji. Počasni konzul u Vijetnamu je danas Dragan Mladenović, poslovni čovek i fabrikant.

      “Hanoj je najevropskiji grad Dalekog Istoka. Grad ima sedam miliona ljudi i tri miliona motora.  U njemu Vijetnamci jedu franucuski hleb i pišu latinicom, nasleđenom od francuskih kolonizatora. Centar grada krase stare kuće francuskih kolonizatora, koje su smeštene u širokim ulicama sa drvoredima i čine da se osećate kao da ste u istočnom Parizu. Odatle se ulice pretvaraju u avenije i bulevare sa visokim drvećem, koji vode do Mauzoleja Ho Ći Mina, kako Vijetnamci izgovaraju ime svog legendarnog vođe. Predsednička kuća je obojena jako žutom bojom, koja je znak ugleda i moći, dok je zdanje Vlade Vijetnama moderna staklena zgrada. Kako Vijetnamci žive na ulicama i trotoarima, na motorima i rikšama, gužva je normalna pojava. Svuda je ima. I nikome ne smeta, sem nama strancima, koji moramo da preskačemo ljude koji sede na asfaltu i jedu ili rade“, opisuju vijetnamski Srbin prestonicu ove zemlje.

       Vijetnamci obožavaju strance, naročito, one koji uče njihov jezik i kulturu, kakav je pisac Marko Nikolić. Od Vijetnamaca je naučio da ne postoji stranac, već „samo prijatelj, kog još nismo upoznali“. Zato i kaže:

      „U svakom gradu, u svakom hotelu ili vozu, pokušavam da pričam i upoznam autohtone ljude ili čudne turiste iz različitih mesta i kulture. Ova interakcija je zaista vredno iskustvo iz mnogo razloga. Pre svega, to značajno poboljšava moje komunikacijske sposobnosti. U mnogim slučajevima, moram da komuniciram jezicima koje vrlo loše znam ili čak koristim govor tela. Ova veština stečena tokom mojih putovanja po svetu, pomogla mi je u komunikaciji sa mojim studentima engleskog jezika u Vijetnamu i sa starijim Vijetnamcima.

        Na kraju svoje priče o životu u Vijetnamu i književnom izazovu na vijetnamskom jeziku, pisac Marko Nikolić nam otkriva svoje planove:

        “ Svakodnevno druženje sa Vijetnamcima, đacima, studentima i običnim ljudima, pomoglo mi je da pronađem svoju strast prema pisanju. Objavio sam ′knjigu ′ Crkvena ulica”, prvi roman koji su pisali stranci na vijetnamskom jeziku i sada tokom pandemije korona virusa u Hanoju, pišem novi vijetnamski roman”.

Marko Lopušina